Overheid

De overheid mengt zich op veel manieren in de economie. Deze activiteiten hebben niet altijd iets te maken met de Mededingingswet. Lees hier in welke gevallen u niet en in welke gevallen u wel bij de NMa terecht kunt met klachten over het beperken van de mededinging door de overheid.

Wetgeving
De overheid kan de mededinging beïnvloeden door het maken van wetten. Deze wetgeving mag de mededinging tussen Europese lidstaten niet merkbaar beperken. Behoudens deze grens heeft de overheid grote vrijheid in het vaststellen van wetgeving. 

De NMa ziet niet toe op wetgeving. De overheid wordt in haar wetgevende taak gecontroleerd door vertegenwoordigende organen zoals het parlement, de provinciale staten of de gemeenteraad. Voor klachten over wetgeving die volgens u de mededinging beperken, kunt u zich dan ook het beste wenden tot deze vertegenwoordigende organen.

De overheid als onderneming
De Mededingingswet is van toepassing op het gedrag van ondernemingen. Overheden kunnen ook onder de Mededingingswet vallen. Dat is alleen het geval als de overheid handelt als onderneming. Hiervoor geldt als criterium dat het handelen van de overheid gekenmerkt wordt als een economische activiteit. Handelingen die de overheid verricht op het gebied van bijvoorbeeld sociaal beleid, milieubescherming, onderwijs of ruimtelijke ordening zijn vaak niet aan te merken als een economische activiteit. De overheid voert dan een wettelijke taak uit en de Mededingingswet is niet van toepassing.

Klacht indienen
Handelt de overheid als onderneming en houdt deze zich niet aan de mededingingsregels? Dan heeft u twee mogelijkheden:

• U kunt een zaak aanhangig maken bij de burgerlijke rechter. Die toetst of het overheidsorgaan zich heeft gehouden aan de Mededingingswet.
• Daarnaast is het mogelijk dat u een klacht indient bij de NMa. Zij zal beslissen of zij onderzoekt of de overheid de Mededingingswet heeft overtreden. Meer informatie over het indienen van een klacht.

Wetsvoorstel markt en overheid
Overheidsorganisaties die economische activiteiten verrichten, kunnen voordelen hebben die particuliere ondernemingen niet hebben. Dit kan een verstoring van de markt tot gevolg hebben. Op dit moment ligt er een wetsvoorstel hierover in de Eerste Kamer die deze situatie aanpakt, ook wel de markt en overheid problematiek genoemd. Er worden eisen gesteld aan deze overheidsorganisaties als die de markt betreden als onderneming.

Neem voor meer informatie over dit wetsvoorstel contact op met www.antwoordvoorbedrijven.nl of bekijk de speciale Markt en Overheid site van het Ministerie van Economische Zaken.

Zolang dit wetsvoorstel niet is aangenomen en in werking is getreden kan de NMa alleen optreden als de overheid als onderneming de Mededingingswet overtreedt. Kijk voor andere klachten over oneerlijke concurrentie door de overheid op Klacht over de rijksoverheid. 

Nationale Ombudsman
Bent u van mening dat de overheid de concurrentie beperkt en kunt u met uw klacht bij geen van de voornoemde instanties terecht dan kunt u de klacht onder de aandacht van de Nationale Ombudsman brengen. U kunt dit onder andere doen via de website www.ombudsman.nl. Ten slotte kunt u de Nationale Ombudsman telefonisch bereiken, via 0800 33 55555.

Subsidie
De overheid kan de mededinging beïnvloeden door het verlenen van subsidies. Op de verlening van subsidies is de Mededingingswet echter niet van toepassing. De NMa speelt hierbij dan ook geen rol.
Lees verder

Staatssteun
Staatssteun zijn maatregelen die ondernemingen selectief economische voordelen verlenen. Dit is volgens artikel 87 van het EG-verdrag verboden. Daarom houdt de Europese Commissie toezicht op staatssteun. De Mededingingswet is op staatssteun echter niet van toepassing. De NMa speelt hierbij dan ook geen rol.

Voor klachten over staatsteun kunt u zich wenden tot de Europese Commissie. Op de site van de Europese Commissie staat een klachtenformulier.

Meer informatie over staatssteun vindt u op de site van de Europese Commissie en op de site van Europa Decentraal.

Bestemmingsplan
Bij de vaststelling van een bestemmingsplan is niet de Mededingingswet, maar de Algemene wet bestuursrecht (Awb) van toepassing. De Awb voorziet in procedures die zowel vooraf als achteraf garanderen dat eenieder, mits is voldaan aan bepaalde vereisten, de mogelijkheid heeft invloed uit te oefenen op de vaststelling van het plan. In deze procedures kunnen ook mededingingsbezwaren worden ingebracht en meegewogen. U kunt zich bij bestemmingsplannen het beste wenden tot de betreffende overheid of tot een juridisch adviseur.